Denizli'de Eğitim: Merkez Efendi'den Pamukkale Üniversitesi'ne Uzanan Yol

Denizli denince akla yalnızca travertenler ve tekstil gelmiyor; bu kentin eğitimdeki köklü geleneği de en az doğal güzellikleri kadar dikkat çekiyor. Kız ve erkeklerin birlikte eğitim gördüğü çağdaş eğitimin öncülüğünü, yüzyıllar önce Denizlili bir alim olan Merkez Efendi yapmış. Bu miras, özel teşebbüsün ve Denizli insanının girişimciliğiyle birleşince kent, kabuğunu kırarak dünya kenti olma yolunda büyük ilerlemeler kaydetmiş. Geleceğini güvenli ellere teslim etmek isteyen Denizli halkı, çocuklarını en iyi şekilde okutmak için eğitim konusunda hiçbir fedakârlıktan kaçınmamış ve bu konuyu her zaman gündemin birinci sırasına yerleştirmiş. Bu çabalar sayesinde Denizli, eğitim düzeyi bakımından Türkiye ortalamasının çok üstünde yer alıyor. Öyle ki, kentteki Anadolu Liselerine yerleşemeyen çocukların aldıkları puanlar bile, Türkiye'nin birçok kentindeki Anadolu Lisesine birincilikle kaydolan öğrencilerin puanlarının çok üstünde.

Okul Öncesinden İlköğretime Uzanan Sağlam Temel

Denizli'de eğitimin ilk basamağı olan okul öncesi eğitimde, il genelinde 147 okulda eğitim veriliyor. Bu okulların ikisi bağımsız anaokulu, 145'i ise anasınıfı olarak hizmet veriyor. Bu kurumlarda 196 öğretmen, 3.493 öğrenciye eğitim sunuyor. İlköğretimde ise Türkiye genelinde 16.08.1997 tarih ve 4306 Sayılı Kanun uyarınca 1997-1998 eğitim öğretim yılında geçilen Sekiz Yıllık Kesintisiz İlköğretim Uygulamasına Denizli, merkez ilçe ve 18 ilçede, 34 ilköğretim okulunda, 4.923 öğretmen ve 105.448 öğrenci ile sorunsuz bir şekilde başlamış. İl genelindeki ilköğretim kurumlarının dağılımına bakıldığında; 1-8 sınıflı 203 ilköğretim okulu, 1-5 sınıflı 66 ilköğretim okulu ve 74 birleştirilmiş sınıflı ilköğretim okulu bulunuyor. Bu tablo, kentin dört bir yanında eğitimin yaygınlaştırıldığını gösteriyor.

Liseler ve Mesleki Eğitimde Çeşitlilik

Ortaöğretim kademesinde Denizli oldukça zengin bir çeşitliliğe sahip. Anadolu Lisesi, Özel Lise, Fen Lisesi ve bünyelerindeki ortaokullardan oluşan genel liselerde, 41 okulda 1.063 öğretmen görev yapıyor ve 19.774 öğrenci eğitim öğretime devam ediyor. Ülkenin hizmet ve üretim alanlarındaki ihtiyacını karşılamak üzere kurulan mesleki ve teknik liselerde ise 48 okulda 1.219 öğretmen, 16.577 öğrenciye mesleki ve teknik bilgi ve beceriler kazandırıyor. Kız öğrencilere yönelik eğitimde de önemli bir ağırlık var; 8'i Kız Meslek Lisesine bağlı, 2'si bağımsız olmak üzere toplam 11 Pratik Kız Sanat Okulu bulunuyor. Bu okullarda Kız Meslek Liseleri öğretmenlerine ilaveten 12 öğretmen daha görev yapıyor ve 1.714 öğrenci eğitim alıyor. Ayrıca, iş dünyasına nitelikli ara eleman yetiştiren Çıraklık Eğitim Merkezleri de kentin eğitim ekosisteminin önemli bir parçası; 6 merkezde 172 öğretmen, 3.993 çırak, 1.871 kalfa ve 491 ustaya eğitim veriyor.

Pamukkale Üniversitesi: Kentin Yükselen Değeri

Denizli'nin eğitim hayatındaki en büyük dönüm noktalarından biri, 1980 yılından itibaren hızlanan gelişme sürecinin bir gereksinimi olarak ortaya çıkan Pamukkale Üniversitesi'nin kuruluşu. 3 Temmuz 1992 tarihinde kurulan üniversite, Mühendislik, Fen, Edebiyat ve Ekonomi alanları başta olmak üzere güçlü bir kaynak ve dayanışma ile beklenenin üzerinde hızlı bir büyüme yaşamış. 10 Kasım 1992'deki rektör atamasına kadar Dokuz Eylül Üniversitesi'ne bağlı olarak eğitim veren Tıp ve Mühendislik Fakülteleri ile Eğitim ve Meslek Yüksekokulları, iki fakülte ve iki yüksekokul halinde Pamukkale Üniversitesi çatısı altında toplanmış. Üniversite, kısa sürede 6 fakülte, 8 yüksekokul ve 3 enstitüye ulaşarak normal ve ikinci öğretim programlarıyla eğitim-öğretim, araştırma, danışmanlık ve uygulama işlevlerini yürütmeye başlamış.

Üniversitenin Akademik Yapısı

Pamukkale Üniversitesi'nin fakülteleri arasında Tıp, Mühendislik, Eğitim, Fen-Edebiyat, İktisadi ve İdari Bilimler ile Teknik Eğitim Fakülteleri yer alıyor. Mühendislik Fakültesi bünyesinde Gıda, İnşaat, Jeoloji, Makine, Tekstil, Çevre, Endüstri, Kimya, Elektrik-Elektronik ve Bilgisayar Mühendisliği gibi geniş bir yelpazede bölümler bulunuyor. Eğitim Fakültesi'nde ise Bozkurt Beden Eğitimi ve Spor Eğitimi Bölümü dikkat çekiyor. Yüksekokullar tarafında ise Denizli Meslek Yüksekokulu, Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu, Çivril Meslek Yüksekokulu, Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Yüksekokulu, Denizli Sağlık Yüksekokulu, Çivril Kadir Kameroğlu Sağlık Yüksekokulu, Tavas Sağlık Yüksekokulu ve Serinhisar Tütün Eksperliği Yüksekokulu bulunuyor. Ayrıca Fen Bilimleri, Sağlık Bilimleri ve Sosyal Bilimler enstitüleri lisansüstü eğitim veriyor. 1997-1998 eğitim-öğretim yılında mevcut fakülte, yüksekokul ve enstitülerdeki toplam 99 bölümün 13'ünde ön lisans, 45'inde lisans ve 41'inde lisansüstü düzeyde eğitim öğretim sürdürülüyor.

Denizli, Merkez Efendi'nin yüzyıllar önce attığı çağdaş eğitim tohumlarını, hayırseverlerin katkıları ve güçlü üniversitesiyle bugün büyük bir ormana dönüştürmüş durumda. 1973 yılından beri süren şirket ve özel teşebbüs adına okul yaptırma kampanyası her geçen gün artarak devam ederken, kent eğitimdeki bu kararlı yürüyüşünü sürdürüyor.

Kaynak: denizli.ktb.gov.tr
Görsel: Maurice Flesier, Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0